Kleine stappen, groot verschil

Leonie Michielsen begon zeven jaar geleden als participatiecoach bij gemeente Druten. Het was vooral verkennen en ontdekken. “Het was echt een nieuwe rol,” vertelt ze. “ Ik had een goede basis, maar ik moest de functie zelf nog invullen.” In 2024 startte een pilot waarbij participatiecoaches intensiever gingen samenwerken binnen WerkBedrijf. “In het begin was ik eerlijk gezegd wat afwachtend.” Inmiddels is die twijfel verdwenen. “Ik doe nog steeds hetzelfde werk: mensen helpen. Door de samenwerking heb ik een groter netwerk en hebben we meer inzicht in de instrumenten van WerkBedrijf. Daarnaast kunnen we praktijkcasussen bespreken en leren van collega’s uit andere gemeenten. Dat is echt waardevol.”

Participatiecoaching: mensen in beweging brengen
Participatiecoaching draait om het activeren van mensen en het vergroten van hun zelfredzaamheid. Niet iedereen met een uitkering is meteen klaar voor betaald werk, maar veel van hen kunnen wél iets betekenen in de samenleving. Bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk of sociale activiteiten. Leonie legt uit: “In Druten werken we vanuit het gedachtegoed van positieve gezondheid: wat heeft iemand nodig om zich beter te voelen en mee te kunnen doen? Daarbij kijken we breed: wonen, de mogelijkheid om mee te doen en sociale contacten. Dat is niet voor iedereen meteen op orde, maar daar werken we samen tijdens het traject aan.”

Stappen maken met elkaar
Leonie werkt 18 uur per week voor de Werkorganisatie Druten-Wijchen. Zowel in Druten als in Wijchen werken twee participatiecoaches. “We hebben onze eigen caseload, maar werken nauw samen. Zelf begeleid ik ongeveer 35 inwoners van Druten. Dit is altijd maatwerk. Samen met de inwoner ga ik op zoek naar de intrinsieke motivatie: waar wordt iemand blij van? Ik denk in mogelijkheden, waarbij ik rekening houd met omstandigheden en eventuele beperkingen. Ik probeer iedereen minstens eens per kwartaal te zien. Mensen moeten vaak vanuit stilstand ineens veel stappen zetten. Dat is moeilijk. Ik wil hen het gevoel geven dat ze er niet alleen voor staan. Maar ik doe geen loze beloften, mensen moeten het uiteindelijk zelf doen. Het mooiste is als ze zelf weer mogelijkheden beginnen te zien. Soms regel ik een maatje, soms introduceer ik iemand bij een vereniging of organisatie. Kleine stappen, maar ze maken een groot verschil. Als ik dan de ogen van mensen weer zie glinsteren, weet ik waarom ik dit werk doe.”

Verbindende rol
Leonie onderhoudt actief contacten met de welzijnsorganisatie en lokale organisaties die vrijwilligerswerk aanbieden. “Het onderhouden van dit netwerk zie ik als een belangrijke taak van de participatiecoach. En dat geldt ook voor de samenwerking met WerkBedrijf. Zodra iemand klaar is om stappen te zetten richting werk, meldt de inkomensconsulent de inwoner aan bij WerkBedrijf. WerkBedrijf neemt daarna de begeleiding naar betaald werk over”. En dat werkt, ziet Leonie in de praktijk.

Nieuwe mogelijkheden
De samenwerking met WerkBedrijf biedt duidelijke voordelen. “Sinds eind vorig jaar werkt een collega vanuit WerkBedrijf als participatiecoach bij ons. Door de samenwerking met de andere gemeenten hebben we nu indirect een groter team participatiecoaches, delen we praktijksituaties en werken aan uniforme rapportages. De lijntjes zijn korter, dat is echt winst.” Vanuit de samenwerking met WerkBedrijf ontstaan nieuwe kansen. Zo draait sinds eind vorig jaar een pilot waarbij inwoners van Druten kunnen deelnemen aan de WRAP-training. “De eerste ervaringen zijn positief, en hopelijk kunnen we deze training op regelmatige basis aanbieden.”

Gezamenlijk doel
Voor 2026 hebben alle zeven regiogemeenten in het Rijk van Nijmegen participatiecoaching als lokale keuze in de dienstverleningsovereenkomst opgenomen. Daardoor kunnen één aanpak, één netwerk en nog meer kansen voor inwoners ontstaan. Leonie: “Het doel is voor ons allemaal hetzelfde: mensen ondersteunen zodat ze weer blijvend kunnen meedoen, in hun eigen tempo en op hun eigen manier.”